𝐆𝐎𝐕𝐄𝐑𝐍𝐔 𝐎𝐅𝐈𝐒𝐈𝐀𝐋𝐌𝐄𝐍𝐓𝐄 𝐀𝐒𝐈𝐍𝐀 𝐊𝐎𝐍𝐓𝐑𝐀𝐓𝐔 𝐇𝐎 𝐄𝐌𝐏𝐑𝐄𝐙𝐀 𝐓𝐎𝐀 𝐂𝐎𝐑𝐏𝐎𝐑𝐀𝐓𝐈𝐎𝐍 𝐊𝐎𝐍𝐀-𝐁Á 𝐊𝐎𝐍𝐒𝐓R𝐔𝐊𝐒𝐀𝐔𝐍 𝐓𝐄𝐑𝐌𝐈𝐍Á𝐋 𝐏𝐀𝐒𝐀𝐉𝐄𝐈𝐑𝐔 𝐀𝐈𝐏𝐍𝐋.
Asuntu
𝐆𝐎𝐕𝐄𝐑𝐍𝐔 𝐎𝐅𝐈𝐒𝐈𝐀𝐋𝐌𝐄𝐍𝐓𝐄 𝐀𝐒𝐈𝐍𝐀 𝐊𝐎𝐍𝐓𝐑𝐀𝐓𝐔 𝐇𝐎 𝐄𝐌𝐏𝐑𝐄𝐙𝐀 𝐓𝐎𝐀 𝐂𝐎𝐑𝐏𝐎𝐑𝐀𝐓𝐈𝐎𝐍 𝐊𝐎𝐍𝐀-𝐁Á 𝐊𝐎𝐍𝐒𝐓R𝐔𝐊𝐒𝐀𝐔𝐍 𝐓𝐄𝐑𝐌𝐈𝐍Á𝐋 𝐏𝐀𝐒𝐀𝐉𝐄𝐈𝐑𝐔 𝐀𝐈𝐏𝐍𝐋.
Data Publica
24 Feb 2026
Descrisaun
Japaun, 20 Fevereiru 2026
Governu Timor-Leste liu husi Ministru Transportes no Komunikasaun, Eng.Miguel Marques Gonçalves Manetelu sesta ohin asina kontratu ho empreza Toa Corporation kona-bá konstruksaun terminál pasajeiru foun Aeroportu Internasionál Prezidente Nicolau Lobato Comoro Dili.
Serimónia asinatura kontratu ne’e halo iha embaixada Timor-Leste iha Tokyo Japaun.
Embaixadora Timor-Leste bá Japun, Maria Terezinha da Silva Viegas sai sasin bá serimónia refere iha nia intervensaun agradese bá entidade hotu-hotu ne’ebé maka servisu makas ohin bele realiza serimónia asinatura ne’e no husu bá empreza Toa corporation atu halo obra ne’e tuir tempu no halo ho kualidade.
Iha sorin seluk Diretór TOA CORPORATION, Makoto hateten Projetu bá konstrusaun terminál aeroportu foun, hodi halo preparasaun bá iha simeira ASEAN tinan 2029 iha ne’ebé Timor-Leste maka sei sai uma nain, objetivu importante sira seluk - iha importánsia boot bá Timor-Leste. Terminál ida ne’e sei sai odamatan ida ne’ebé aprezenta Timor-Leste ba mundu.
Tuir Diretor Senior Ezekutivu empreza Toa, Katsuhisa KIMURA projetu ida-ne'e iha signifikadu espesiál.
“Ami servisu ona iha Timor-Leste iha tinan pasadu, ami kontente no orgullu bele hetan oportunidade atu servisu fali iha Timor-Leste. Liu husi ami nia projetu sira iha pasadu, ami aprende buat barak kona-bá nasaun ida-ne'e no nia ema sira. Ami profundamente respeita espíritu maka’as no laran-di’ak povu timoroan nian iha respeitu aas liu" Dehan Diretór Senior Ezekutivu empreza Toa, Katsuhisa KIMURA.
Katsuhisa KIMURA hateten sira iha kompromisu tomak atu hala'o projetu ida-ne'e ho kuidadu no responsabilidade ne'ebé maka'as liu. Seguridade, kualidade no kompletasaun tuir tempu sei sai sira nia prioridade prinsipál sira. Iha tempu hanesan, sei respeita kultura lokál, ambiente no komunidade sira ne'ebé hale'u. Sira sei servisu besik ho Kliente, Konsultór no parseiru sira atu halo projetu ida-ne'e sai susesu”.
Projetu ne’e mós simboliza relasaun amizade no kooperativa ne’ebé metin entre Timor-Leste no Japaun, empreza Toa reafirma sira nia kompromisu tomak bá susesu projetu ida-ne’e nian. Sei halo di'ak liu sei entrega terminál aeroportu ida ne'ebé maka povu Timor-Leste bele orgullu, la'ós de'it bá Simeira ASEAN nian iha 2029, maibé bá tinan barak tuir mai.
Ministru Manetelu ho onra boot no ksolok simu empreza Toa corporation iha serimónia importante ne’ebé marka asina kontratu bá konstrusaun Terminál Pasajeiru Aeroportu Internasionál Prezidente Nicolau Lobato nian. Projetu ida-ne'e kompleksu duni. Edifísiu Terminál Pasajeiru nian maka komponente xave ida iha dezenvolvimentu no espansaun aeroportu.
“Kolaborasaun besik entre konsultór kontratór sira, enjeñeiru supervizór sira, autoridade aeroportu nian no instituisaun governu relevante sira sei sai krítiku atu evita interupsaun téknika, prevene atrazu sira nomos asegura katak komponente ida-idak aliña ho planu mestre jerál. Projetu ne’e reprezenta prioridade estratéjiku nasionál ida. Ida ne’e sei sai hanesan odamatan bá Timor-Leste, hasa’e konetividade, apoia turizmu, fasilita komérsiu no hametin kresimentu ekonómiku, halo projetu ida-ne'e tuir tempu, iha ámbitu, nomos tuir padraun kualidade aas liu maka responsabilidade fahe ida ne'ebé ita tenke simu hamutuk” dehan Ministru Manetelu.
Iha okaziaun importante ida-ne'e, Ministru Manetelu lori governu Timor-Leste nia naran hakarak hato'o apresiasaun sinseru bá governu no povu Japaun nian, bá Ajénsia Korporasaun Internasionál Japaun nian, (JICA) bá sira nia apoiu nomos parseria ne'ebé kontinua. Sira nia kontribuisaun dala ida tan hatudu lasu amizade ne'ebé metin entre nasaun rua ne’e nia.
“Ami fiar iha ita-boot nia matenek, profisionalizmu no esperiénsia atu entrega projetu infraestrutura importante ida-ne'e ho padraun aas liu. Maski serimónia ne’e ohin akontese iha Japaun maibé nia impaktu sei sente iha Timor-Leste tomak” dehan Ministru Manetelu.
“Mai ita hakat bá oin hamutuk ho determinasaun, disiplina no kooperasaun hodi garante realizasaun susesu bá projetu nasionál vital ida ne’e. Ida-ne'e ezije padraun enjeñaria avansadu sira, ezijénsia seguransa nian ne'ebé rigorozu, integrasaun sistema aeroportu nian no aderénsia tomak bá regulamentu sira aviasaun internasionál nian. Aleinde ne'e, servisu tenke koordena kuidadu ho komponente sira seluk ne'ebé la'o hela iha dezenvolvimentu aeroportu nian, inklui sira ne'ebé hetan apoiu husi ADB no DFAT, hodi garante interfase sira ne'ebé laiha problema no operasaun ne'ebé la interompe husi aeroportu. Tanba ne'e, koordenasaun ne'ebé efetivu sei sai esensiál” afirma Ministru Manetelu.
Ministru Manetelu reafirma Kontratu ne’ebé ohin asina reprezenta la’ós de’it kompromisu legál ida, maibé vizaun ida ne’ebé fahe bá progresu, modernizasaun no dezenvolvimentu bá tempu narukTimor-Leste nia.
https://sdi.gov.tl/ministerio/presrealease/create
𝐌𝐞́𝐝𝐢𝐚 𝐌𝐓𝐊
Galeria
Video
Laiha Video
Dokumentus
Laiha Dokumentus