𝐓𝐢𝐦𝐨𝐫-𝐋𝐞𝐬𝐭𝐞 𝐧𝐨 𝐩𝐚𝐫𝐬𝐞𝐢𝐫𝐮 𝐢𝐧𝐭𝐞𝐫𝐧𝐚𝐬𝐢𝐨𝐧á𝐥 𝐬𝐢𝐫𝐚 𝐡𝐚𝐦𝐞𝐭𝐢𝐧 𝐤𝐨𝐦𝐩𝐫𝐨𝐦𝐢𝐬𝐮 𝐛𝐚 𝐝𝐞𝐳𝐞𝐧𝐯𝐨𝐥𝐯𝐢𝐦𝐞𝐧𝐭𝐮 𝐬𝐮𝐬𝐭𝐞𝐧𝐭á𝐯𝐞𝐥
Asuntu
𝐓𝐢𝐦𝐨𝐫-𝐋𝐞𝐬𝐭𝐞 𝐧𝐨 𝐩𝐚𝐫𝐬𝐞𝐢𝐫𝐮 𝐢𝐧𝐭𝐞𝐫𝐧𝐚𝐬𝐢𝐨𝐧á𝐥 𝐬𝐢𝐫𝐚 𝐡𝐚𝐦𝐞𝐭𝐢𝐧 𝐤𝐨𝐦𝐩𝐫𝐨𝐦𝐢𝐬𝐮 𝐛𝐚 𝐝𝐞𝐳𝐞𝐧𝐯𝐨𝐥𝐯𝐢𝐦𝐞𝐧𝐭𝐮 𝐬𝐮𝐬𝐭𝐞𝐧𝐭á𝐯𝐞𝐥
Data Publica
01 Jun 2026
Descrisaun
𝟐𝟔 𝐌𝐚𝐢𝐮 𝟐𝟎𝟐𝟔
==========
Enkontru Parseiru Dezenvolvimentu Timor-Leste (TLDPM-sigla inglés) ho nasaun Timor-Leste ne’ebé hala’o iha Salaun Auditóriu Kay Rala Xanana Gusmão, Ministériu Finansa, Aitarak-Laran, Díli, 26 Maiu 2026, ho nia rezultadu mak hametin kompromisu ba dezenvolvimentu sustentável iha Timor-Leste.
Reuniaun ne’e organizadu husi Ministériu Negósiu Estranjeiru no Kooperasaun no Ministériu Finansa ho tema "Trasa Hela Orizonte Ida Ne'ebe Reziliente: Ekonomia Azul, Integrasaun iha ASEAN no Asaun Koordenada"
Vise-Primeiru-Ministru, Ministru Koordenadór ba Asuntu Ekonómiku no Ministru Turizmu no Ambiente, Dato’ Seri Francisco Kalbuadi Lay, ensera ofisialmente enkontru Timor-Leste Development Partners Meeting (TLDPM) 2026, hodi fó agradesimentu ba parseiru dezenvolvimentu sira-nia hanoin di’ak sira, sujestaun no rekomendasaun sira ba Timor-Leste atu la’o ba oin.
“Ami agradese tebes ba hanoin sira ne’ebé di’ak husi parseiru dezenvolvimentu sira ba dezenvolvimentu nasaun,”dehan Vise-PM iha nia intervensaun ba loron ikus husi enkontru ne’ebé hala’o durante loron rua hahú husi loron 25-26 Maiu 2026.
Timor-Leste Development Partners Meeting (TLDPM) 2026 hala’o ho objetivu atu hametin koordenasaun entre Governu Timor-Leste no parseiru dezenvolvimentu internasionál sira, hodi diskute prioridade dezenvolvimentu nasionál no buka solusaun ba dezafiu sira ne’ebé nasaun enfrenta.
Iha enkontru ne’e, Governu no parseiru dezenvolvimentu sira foku ba tema importante sira hanesan fortalesimentu ekonomia azul, preparasaun Timor-Leste atu integra ba ASEAN, reforma administrasaun públika no avaliasaun progresu dezenvolvimentu nasionál to’o tinan 2030.
TLDPM 2026 mós nia objetivu atu harmoniza programa Governu ho apoiu parseiru dezenvolvimentu sira, promove investimentu no kooperasaun estratéjika, asegura dezenvolvimentu sustentável no reziliente, no hametin parseria entre Governu, setór privadu, sosiedade sivíl no organizasaun internasionál sira.
Durante enkontru ne’e, nasaun doadór no parseiru dezenvolvimentu sira fó reasaun pozitivu ba kompromisu Governu Timor-Leste atu hametin dezenvolvimentu sustentável no integrasaun rejionál. Parseiru sira hatudu apoiu liu-liu ba dezenvolvimentu ekonomia azul, preparasaun ASEAN, reforma administrasaun públika no transparénsia iha jestaun ajuda no investimentu.
Nasaun parseiru balu hanesan Austrália, Uniauan Europeia no ajénsia sira husi Nasoens Unidas reafirma sira-nia prontidaun atu kontinua parseria ho Timor-Leste liu husi apoiu finanseiru, formasaun rekursu umanu, dezenvolvimentu infraestrutura no servisu públiku.
Iha sorin seluk, parseiru internasionál sira mos husu Governu atu kontinua hametin boa governasaun, asegura implementasaun programa sira ho efetividade no aumenta koordenasaun entre ministériu sira.
Responde ba preokupasaun husi doadór sira, Governu Timor-Leste reafirma nia kompromisu atu hametin transparénsia no akuntabilidade liu husi reforma administrasaun públika, dijitalizasaun servisu governamentál no mekanizmu auditoria ne’ebé rigorozu.
Governu mós esplika katak prioridade atuál maka diversifikasaun ekonomia atu redus dependénsia ba Fundu Petrolíferu, liuhusi dezenvolvimentu agrikultura, turizmu, ekonomia azul, peska no investimentu setór privadu.
Relasiona ho prosesu adezaun ASEAN, Governu subliña katak preparasaun kontinua la’o liu husi hametin kapasidade institusionál, harmonizasaun lei no regulamentu, no dezenvolvimentu rekursu umanu atu responde ba padraun ASEAN nian.
Iha área ekonomia azul no ambiente, Governu reafirma nia kompromisu atu proteje rekursu marítimu no promove utilizasaun sustentável ba tasi no peska, hanesan parte importante husi estratéjia dezenvolvimentu nasionál.
Ikus liu, TLDPM 2026 produz rezultadu importante sira, inklui komprensaun komún kona-bá prioridade dezenvolvimentu nasionál, hametin parseria entre Governu no parseiru internasionál sira, no reafirmasaun apoiu polítiku, tékniku no ekonómiku ba Timor-Leste nia preparasaun ASEAN no implementasaun Planu Estratéjiku Dezenvolvimentu 2030.
See less
Galeria
Video
Laiha Video
Dokumentus
Laiha Dokumentus