𝐇𝐚𝐦𝐞𝐭𝐢𝐧 𝐊𝐚𝐩𝐚𝐬𝐢𝐝𝐚𝐝𝐞 𝐓𝐢𝐦𝐨𝐫-𝐋𝐞𝐬𝐭𝐞 𝐛𝐚 𝐈𝐧𝐭𝐞𝐠𝐫𝐚𝐬𝐚𝐮𝐧 𝐊𝐨𝐦é𝐫𝐬𝐢𝐮 𝐀𝐒𝐄𝐀𝐍
Asuntu
𝐇𝐚𝐦𝐞𝐭𝐢𝐧 𝐊𝐚𝐩𝐚𝐬𝐢𝐝𝐚𝐝𝐞 𝐓𝐢𝐦𝐨𝐫-𝐋𝐞𝐬𝐭𝐞 𝐛𝐚 𝐈𝐧𝐭𝐞𝐠𝐫𝐚𝐬𝐚𝐮𝐧 𝐊𝐨𝐦é𝐫𝐬𝐢𝐮 𝐀𝐒𝐄𝐀𝐍
Data Publica
12 Aug 2026
Descrisaun
𝐊𝐮𝐚𝐥𝐚 𝐋𝐮𝐦𝐩𝐮𝐫, 𝐌𝐚𝐥á𝐳𝐢𝐚, 𝟐𝟕–𝟐𝟗 𝐉𝐮𝐥𝐥𝐮 𝟐𝟎𝟐𝟔 – Delegasaun inter-ministeriál ho membru na’in-sia husi Timor-Leste partisipa iha Workshop kona-ba Operasionalizasaun Matadalan Rezolusaun Disputa Alternativa (𝘴𝘪𝘨𝘭𝘢 𝘐𝘯𝘨𝘭é𝘴; 𝘈𝘋𝘙) tuir Akordu Komérsiu Sasán ASEAN nian ne’ebé Atualizadu (𝘴𝘪𝘨𝘭𝘢 𝘐𝘯𝘨𝘭é𝘴; 𝘈𝘛𝘐𝘎𝘈), ne’ebé hala’o iha Sentru Arbitrajen Internasionál Aziátiku (𝘈𝘐𝘈𝘊) iha Kuala Lumpur, Malázia
Delegasaun Timor-Leste ne’e kompostu husi reprezentante husi Ministériu Komérsiu no Indústria (MCI), Ministériu Negósiu Estranjeiru no Kooperasaun (MNEK), Ministériu Justisa (MJ), Autoridade Alfándega iha Ministériu Finansas (MF) nia okos, no Autoridade Nasionál Petróleu (ANP) iha Ministériu Petróleu no Rekursu Minerais (MPRM), reflete aprosimasaun Governu nian hodi hametin governasaun komérsiu no kapasidade rezolusaun disputa sira.
Ko-organiza husi Banku Dezenvolvimentu Aziátiku (ADB), Institutu Banku Dezenvolvimentu Aziátiku (sigla Inglés; ADBI), Pilar Komérsiu Abertu Programa Integrasaun Ekonómika ASEAN-Reinu Unidu (sigla Inglés; AEIP OTP), no Sekretariadu ASEAN, workshop ne’e fornese formasaun prátika ne’ebé iha valór kona-ba negosiasaun, eskritóriu di’ak, konsiliasaun, no mediasaun nu’udar mekanizmu efetivu atu prevene komérsiu no disputa.
Liuhusi partisipasaun ativu iha sesaun interativu no estudu kazu sira, delegasaun hametin ninia koñesimentu tékniku, hasa’e kolaborasaun entre ajénsia sira, no reforsa kompromisu Timor-Leste nian hodi implementa kompromisu komérsiu ASEAN nian. Koñesimentu no esperiénsia ne’ebé hetan ona sei kontribui ba nasaun nia esforsu kontinua atu promove ambiente komérsiu ida ne’ebé transparente, previzível, no bazeia ba regra sira bainhira Timor-Leste avansa nia jornada iha integrasaun ekonómika ASEAN.
********
𝐒𝐭𝐫𝐞𝐧𝐠𝐭𝐡𝐞𝐧𝐢𝐧𝐠 𝐓𝐢𝐦𝐨𝐫-𝐋𝐞𝐬𝐭𝐞'𝐬 𝐂𝐚𝐩𝐚𝐜𝐢𝐭𝐲 𝐟𝐨𝐫 𝐀𝐒𝐄𝐀𝐍 𝐓𝐫𝐚𝐝𝐞 𝐈𝐧𝐭𝐞𝐠𝐫𝐚𝐭𝐢𝐨𝐧
𝐊𝐮𝐚𝐥𝐚 𝐋𝐮𝐦𝐩𝐮𝐫, 𝐌𝐚𝐥𝐚𝐲𝐬𝐢𝐚, 𝟐𝟕–𝟐𝟗 𝐉𝐮𝐥𝐲 𝟐𝟎𝟐𝟔- A nine-member inter-ministerial delegation from Timor-Leste participated in the Workshop on the Operationalization of the 𝘈𝘭𝘵𝘦𝘳𝘯𝘢𝘵𝘪𝘷𝘦 𝘋𝘪𝘴𝘱𝘶𝘵𝘦 𝘙𝘦𝘴𝘰𝘭𝘶𝘵𝘪𝘰𝘯 (𝘈𝘋𝘙) Guidelines under the Upgraded 𝘈𝘚𝘌𝘈𝘕 𝘛𝘳𝘢𝘥𝘦 𝘪𝘯 𝘎𝘰𝘰𝘥𝘴 𝘈𝘨𝘳𝘦𝘦𝘮𝘦𝘯𝘵 (𝘈𝘛𝘐𝘎𝘈), held at the Asian International Arbitration Centre (AIAC) in Kuala Lumpur, Malaysia.
The Timor-Leste delegation comprised representatives from the Ministry of Commerce and Industry (MCI), Ministry of Foreign Affairs and Cooperation (MoFAC), Ministry of Justice (MoJ), Customs Authority under the Ministry of Finance (MoF), and the National Authority of Petroleum (ANP) under the Ministry of Petroleum and Mineral Resources (MPMR), reflecting the Government's whole-of-government approach to strengthening trade governance and dispute resolution capacity.
Co-organized by the Asian Development Bank (ADB), the Asian Development Bank Institute (ADBI), the ASEAN-UK Economic Integration Programme Open Trade Pillar (AEIP OTP), and the ASEAN Secretariat, the workshop provided valuable practical training on negotiation, good offices, conciliation, and mediation as effective mechanisms for preventing and resolving trade disputes.
Through active participation in interactive sessions and case studies, the delegation strengthened its technical knowledge, enhanced inter-agency collaboration, and reinforced Timor-Leste's commitment to implementing ASEAN trade commitments. The knowledge and experience gained will contribute to the country's continued efforts to promote a transparent, predictable, and rules-based trading environment as Timor-Leste advances its ASEAN economic integration journey.
𝙈𝙚𝙙𝙞𝙖 𝙈𝘾𝙄
See less
Galeria
Laiha Imajen iha Galeria
Video
Laiha Video
Dokumentus
Laiha Dokumentus