𝐒𝐄𝐊𝐑𝐄𝐓Á𝐑𝐈𝐔 𝐄𝐒𝐓𝐀𝐃𝐔 𝐏𝐄𝐒𝐊𝐀𝐒 𝐄𝐍𝐊𝐎𝐑𝐀𝐉𝐀 𝐅𝐎𝐑𝐌𝐀𝐃𝐔 𝐒𝐈𝐑𝐀 𝐀𝐏𝐋𝐈𝐊𝐀 𝐊𝐎Ñ𝐄𝐒𝐈𝐌𝐄𝐍𝐓𝐔 𝐊𝐎-𝐉𝐄𝐒𝐓𝐀𝐔𝐍 𝐏𝐄𝐒𝐊𝐀𝐒 𝐈𝐇𝐀 𝐊𝐎𝐌𝐔𝐍𝐈𝐃𝐀𝐃𝐄
Asuntu
𝐒𝐄𝐊𝐑𝐄𝐓Á𝐑𝐈𝐔 𝐄𝐒𝐓𝐀𝐃𝐔 𝐏𝐄𝐒𝐊𝐀𝐒 𝐄𝐍𝐊𝐎𝐑𝐀𝐉𝐀 𝐅𝐎𝐑𝐌𝐀𝐃𝐔 𝐒𝐈𝐑𝐀 𝐀𝐏𝐋𝐈𝐊𝐀 𝐊𝐎Ñ𝐄𝐒𝐈𝐌𝐄𝐍𝐓𝐔 𝐊𝐎-𝐉𝐄𝐒𝐓𝐀𝐔𝐍 𝐏𝐄𝐒𝐊𝐀𝐒 𝐈𝐇𝐀 𝐊𝐎𝐌𝐔𝐍𝐈𝐃𝐀𝐃𝐄
Data Publica
15 Oct 2026
Descrisaun
𝐋𝐈𝐐𝐔𝐈ÇÁ, 𝟗 𝐎𝐮𝐭𝐮𝐛𝐫𝐮 𝟐𝟎𝟐𝟔 —Sekretáriu Estadu Peskas, 𝐃𝐫. 𝐃𝐨𝐦𝐢𝐧𝐠𝐨𝐬 𝐝𝐚 𝐂𝐨𝐧𝐜𝐞𝐢çã𝐨 𝐝𝐨𝐬 𝐒𝐚𝐧𝐭𝐨𝐬 “𝐌𝐚𝐮-𝐜𝐚𝐫𝐨”, sesta ne’e, ensera formasaun Ko-Jestaun Peskas, ne’ebé hala’o iha INPA-Maubara, Munisípiu Liquiçá, ho tema “Servisu Hamutuk, Haree Hamutuk, Benefisia Hamutuk”, atu hametin kolaborasaun entre Governu, komunidade no parseiru sira ba jestaun rekursu peskas ne’ebé sustentável.
Iha intervensaun, Sekretáriu Estadu Peskas hato’o agradese¬mentu ba formadór sira ne’ebé fahe koñesimentu no esperiénsia ba formandu sira. Nia enkoraja mós formandu sira atu aplika aprendizajen no prátika di’ak ne’ebé hetan hosi formasaun ne’e iha sira-nia servisu no komunidade, hodi fó kontribuisaun ba dezenvolvimentu setór peskas nasionál.
“Ko-jestaun peskas presiza kolaborasaun, kooperasaun, koordenasaun no kontribuisaun hosi parte hotu-hotu. Tanba ne'e ha'u enkoraja Formandu sira tenke aplika koñesimentu ne’ebé hetan iha formasaun ne’e iha komunidade, atu hametin responsabilidade hamutuk ba jestaun rekursu peskas ne’ebé sustentável.”
Nia haktuir katak jestaun peskas sustentável la’ós responsabilidade Governu nian de’it, maibé presiza partisipasaun ativa hosi komunidade peskadór no parseiru sira. Tanba ne’e, servisu hamutuk no koordenasaun entre parte hotu importante atu proteje rekursu tasi nian no asegura katak rekursu ne’e kontinua fó benefísiu ba komunidade no jerasaun futuru.
Formasaun ne’e foka ba prinsipiu ko-jestaun peskas, ne’ebé inklui kolabora, koopera, koordena no kontribui, hodi hametin kapasidade formandu sira atu partisipa iha jestaun rekursu peskas. Liuhosi abordajen ida-ne’e, komunidade bele sai parte ativa iha prosesu foti desizaun, konservasaun no utilizasaun sustentável ba rekursu peskas.
Tema “Servisu Hamutuk, Haree Hamutuk, Benefisia Hamutuk” subliña importánsia responsabilidade kompartilla entre Governu, komunidade no parseiru sira, atu promove jestaun peskas ne’ebé inkluzivu no sustentável, no kontribui ba hadi’a moris-di’ak komunidade peskadór sira iha Timor-Leste.
Enseramentu formasaun ne’e marka kompromisu atu kontinua hametin kooperasaun entre parte relevante hotu, hodi transforma koñesimentu ne’ebé hetan ba asaun konkretu iha komunidade no dezenvolvimentu sustentável ba setór peskas.
Portantu iha formasaun ne'ebé realiza hosi WorldFish servisu hamutuk ho Governu durante loron Lima ne'e, ne'e, hetan partisipasaun másimu hosi Funsionáriu Peskas no Peskadór sira hosi Munisípiu.
Galeria
Video
Laiha Video
Dokumentus
Laiha Dokumentus